Cuma gecesi dendiğinde aklınıza ne geliyor? Işıltılı partiler mi, kalabalık sofralar mı? 

37 yaşına gelince aslında pek öyle olmuyor ama yine de bir içiniz kıpır kıpır oluyor. Konuyu dağıtmayayım. 

2026 dünyasında bir grup insan için batı coğrafyasında Cuma gecesinin tek bir anlamı var: Laptop başında, bekleyen e-postalar, biriken faturalar ve bir sonraki haftanın yemek planı.

Ben Sevgi Müge Keçeci, bugün sizlere yabancı ülkelerdeki hesaplarda çok trend olan, bir akımdan bahsedeceğim; Hoş geldiniz Admin Night!.

Hayatımıza nur topu gibi bir deneyim daha girdi. Peki, ne bu Admin Night? 

Sex & the City dizisini izleyenler hatırlayacaktır, meşhur bir sahne var, Carrie taşınacaktır, tüm kızlar evine gelir ve elbiseleri için bu gitsin bu kalsın aktivitesi yaparlar. 

Ya da çok daha eskiye dönelim. 

İmece işler vardı eskiden hayatlarımızda. Erkeklerin imece sebebi ayrıydı, ayrıydı, kadınların ayrı. Ben biraz eskiye gideceğim, anneannemin annesinin evine… 

Evin içinde bir mutfağı vardı, bir de bahçede bir mutfağı vardı Köydeki herkes elindeki malzemeleri alır o mutfağa gelirdi. Erzak yapılır, yemek yapılır kısacası kadınlar o gün ya da tüm gün olan sorumluluklarını bir mutfakta paylaşırdı. Bir elin nesi var, iki elin sesi olur sözü o günlerde hayata geçerdi. 

Sonra zaman değişti. Kadınların yaşamı değişti. Robotlar var, her şeyin bir robotu var. Erzak yapma işi bitti, temizlik artık zaman işi değil, mutfak desen çok zaman almıyor, imece olacağımız bir konu kalmadı dedik ama var aslında çünkü sorumluluklarımız değişti. 

Mutfak için erzak dönemi bitti ama faturaların ödenmesi için tasarruf dönemi başladı, belki akşam 5 çeşit yemek yenmiyor ama 5 çeşit proje bir haftada tamamlanmak zorunda. Aslında herkes kendi içinde bir şirket gibi, her ev bir şirket gibi işlemeye başladı.

İlk bakışta kulağa dünyanın en sıkıcı aktivitesi gibi gelen bu trend, aslında modern insanın ‘kaos’ üzerinde kontrol kurma çabasıdır.

Hazırsanız eğer konuyu uzatmadan başlayalım.

Bilişsel Yük ve “Zeigarnik Etkisi”

Peki, neden bir ‘Admin Gecesi’ne ihtiyaç duyuyoruz? Psikolojide Zeigarnik Etkisi olarak bilinen bir durum vardır: Zihin, tamamlanmamış işleri, tamamlanmış olanlardan daha fazla hatırlar ve bu durum sürekli bir ‘arka plan gürültüsü’ yaratır.

Ödenmemiş o fatura, cevaplanmamış o doktor randevusu mesajı veya dolapta bozulan o sebze… Hepsi bilişsel birer yüktür. 

Admin Night, bu yarım kalmış işleri topluca bitirerek zihindeki ‘açık sekmeleri’ kapatma eylemidir. Bu bir çalışma seansı değil; zihinsel bir ferahlama ayinidir.”

“Life Admin” Sosyolojisi ve Görünmez Emek

Sosyolog Elizabeth Emens, ‘Life Admin’ (Yaşam Yöneticiliği) kitabında, modern yaşamın bizden birer sekreter, birer muhasebeci ve birer lojistik uzmanı olmamızı beklediğini söyler. Ancak bu emek ‘görünmezdir’.

1. Mesaiden Sonraki Mesai: Admin Night, bu görünmez emeği görünür kılar. Birey, ‘Şu an kendimin sekreterliğini yapıyorum’ diyerek bu süreci bir ritüele dönüştürür.
2. Karar Yorgunluğu (Decision Fatigue): Hafta içi her gün küçük kararlar vermek yerine (Bugün ne yiyeceğiz? Faturaları ne zaman yatıracağım?), tüm kararları tek bir gecede paketlemek, haftanın geri kalanında Bilişsel Esneklik sağlar.
3. Dijital Hijyen: Biriken binlerce e-posta ve bulut depolama alanındaki dağınıklık, dijital bir ‘çöp ev’ yaratır. Admin Night, bu evde yapılan haftalık bir temizliktir.

“Gerçekten Üretken Misiniz?” (Performans vs. Sükunet)

Sosyal medyada gördüğümüz o ‘estetik’ Admin Night videolarının derinlerine inelim. Gerçekten hayatlarını mı düzene sokuyorlar? Yoksa bu sadece modern dünyanın ‘verimlilik fetişine’ uydurulmuş yeni bir kılıf mı?

Byung-Chul Han, ‘Yorgunluk Toplumu’ kitabında, modern bireyin artık kendi kendisinin sömürgecisi haline geldiğinden bahsetir. Admin Night, eğer bir ‘kendini daha fazla çalıştırma’ aracına dönerse, bu sadece bir tükenmişlik (burnout) hızlandırıcıdır. Ancak, bu geceyi kendinize ayırdığınız bir ‘bakım’ süreci olarak görürseniz; o ödenen fatura sadece bir borç kapatma değil, gelecekteki ‘huzurlu’ halinize verilmiş bir hediyedir.

Uzman Tavsiyeleriyle “Admin Night” Nasıl Yapılır?

Bir Admin Gecesi’ni işkence olmaktan çıkarıp bir ‘özgürleşme’ anına dönüştürmek için uzmanlar şu dört adımı öneriyor:

1. Atmosferi Tasarlayın (Sensory Setting): Bu bir iş saati değil. En sevdiğiniz mumu yakın, rahat kıyafetlerinizi giyin ve arka plana sevdiğiniz bir müziği koyun. Mekanı ‘iş’ten ‘ritüel’e dönüştürün.
2. Listeyi Minimal Tutun: Her şeyi tek gecede bitiremezsiniz. Sadece o hafta zihninizi en çok yoran ‘3 büyük taşı’ seçin.
3. Ödül Mekanizması: James Clear, ‘Atomik Alışkanlıklar’ kitabında alışkanlıkları çekici kılmanın öneminden bahseder. Admin işleriniz bittiğinde kendinize izlemek istediğiniz o filmi veya o özel çayı ödül olarak sunun.
4. Analog ve Dijital Dengesi: Mümkünse planlamanızı kağıt üzerinde yapın. Dijital yorgunluktan kaçmak için fiziksel bir ajandaya kalemle not almak, beynin ‘tamamlandı’ sinyalini daha güçlü vermesini sağlar.

Kaosun Ortasında Düzen Kurmak

Admin Night, modern dünyanın bize dayattığı bitmek bilmeyen taleplere karşı bir ‘hayatta kalma’ stratejisidir. Bu gece, aslında kendinize ‘Seni ve hayatını önemsiyorum, bu yüzden bu pürüzleri temizliyorum’ deme şeklinizdir.

Peki siz, haftanın geri kalanında başı kesik tavuk gibi koşmaya mı devam edeceksiniz, yoksa bir geceyi kendinize ayırıp kendi hayatınızın ‘CEO’su’ mu olacaksınız? Unutmayın; en büyük lüks, kontrolün sizde olduğunu bilmektir.

Kolektif Bir Disiplin: Neden Tek Başımıza Yapamıyoruz?

Peki, neden basit bir ajanda tutmak yerine bunu bir ‘trend’ haline getirdik? Neden bir Cuma gecesini ‘Admin Night’ olarak isimlendirip sosyal medyada paylaşıyoruz? Çünkü modern birey, Bilişsel İzolasyon ve İrade Yorgunluğu (Ego Depletion) arasında sıkışmış durumda. Tek başımıza yapamadığımız bu eylemi, kolektif bir harekete dönüştürerek hayatta kalmaya çalışıyoruz.”

1. “Body Doubling” ve Sosyal Denetim: Psikolojide ‘Body Doubling’ (Beden İkizleme) denen bir kavram vardır. Özellikle dikkat eksikliği ve odaklanma sorunu yaşayan bireylerde, yanında biri (fiziksel veya dijital olarak) varken çalışmak verimliliği artırır. Admin Night trendi, dijital bir ‘body doubling’ alanıdır. Bir başkasının da o an fatura ödediğini veya planlama yaptığını bilmek, beynin Ayna Nöronlarını tetikleyerek bizi motive eder. Yalnız olmadığımızı hissettiğimizde, o ‘sıkıcı’ iş daha katlanılabilir hale gelir.
   
2. Karar Verme Felci (Paralysis by Analysis): Tek başımıza oturduğumuzda, listenin uzunluğu bizi felç eder. Ancak bir ‘akım’ın parçası olduğumuzda, kararlarımızı toplumsal bir ritüele devrederiz. Sosyolog Emile Durkheim’ın ‘Kolektif Bilinç’ kavramı burada devreye girer. ‘Herkes yapıyor, o zaman ben de yapabilirim’ duygusu, bireysel iradenin üzerindeki yükü hafifletir.
   
3. Dopamin Döngüsünü Değiştirmek: Sıradan bir hayat işini bitirmek dopamin (haz hormonu) salgılatmaz. Ama bunu ‘Admin Night’ etiketiyle yapmak, süreci bir ‘Oyunlaştırma’ (Gamification) eylemine dönüştürür. Bitirdiğimiz her madde, sosyal bir onayın parçası olur. İrade gücümüzün (willpower) bittiği yerde, sosyal aidiyet duygumuzdan enerji devşiririz.
   
4. Sorumluluğun Dışsallaştırılması: Kendi kendimize verdiğimiz sözleri tutmakta zorlanırız ama bir grubun sessiz sözleşmesine uymak daha kolaydır. Admin Night, aslında kendimize karşı verdiğimiz sorumluluğu, görünmez bir topluluğa karşı ‘Dışsallaştırma’ (Externalizing Accountability) eylemidir.

Sosyal Bir Kalkan Olarak Düzen

Peki, neden böyle bir toplanmaya ihtiyaç duyuyoruz çünkü artık hayat sadece ‘yaşanan’ bir şey değil, ‘yönetilen’ devasa bir operasyon. Bu operasyonu tek başına yönetmekten yorulan modern insan, çareyi sessiz bir dayanışmada buldu.

Admin Night, sadece bir ajanda tutmak değil; ‘Biliyorum hayat çok karmaşık ama bak hepimiz aynı gemideyiz ve bu fırtınayı beraber dindirebiliriz’ demenin en modern, en düzenli ve belki de en samimi yoludur. Peki siz, o listeyi tek başınıza sırtlamaya mı çalışacaksınız, yoksa kolektif düzenin huzuruna mı sığınacaksınız?

Bu hafta için farklı bir arkadaş buluşması şekillendi mi? 

Grup üyelerine bu ses kaydını gönderin, onların kafasında da bir plan şekillenir:) 

İcat çıkaran Müge’den nasibini alanlar, bir sonraki bölümde görüşmek üzere, sevgiler… 

Yazıda herhangi bir reklam, iş birliği ya da ortaklık yoktur.